Met Pinksteren (Grieks: Πεντεκοστη (Pentekostè) wordt de uitstorting van de Heilige Geest herdacht. Met deze uitstorting werd ook het begin van de christelijke Kerk gemarkeerd.
Pinksteren volgt tien dagen op Hemelvaart en 49 dagen (zeven zondagen) na Pasen, in 2008 op 11 mei, in 2009 op 31 mei.
Binnen de Rooms-Katholieke traditie volgen de volgende feestdagen op Pinksteren: het feest van de Heilige Drie-eenheid, Corpus Christi, het feest van het Heilig Sacrament en van het Heilig Hart.
Inhoud |
De gebeurtenissen staan beschreven in Handelingen 2:1-41.
In de tien dagen tussen de Hemelvaart van Jezus en Pinksteren kiezen de discipelen een nieuwe geloofsgenoot in plaats van Judas Iskariot. Met behulp van loting wordt Mattias aangewezen. Met elkaar blijven ze in Jeruzalem en bidden ze om de uitstorting van de Heilige Geest, die Jezus hen beloofd had.
De gebeurtenissen vonden plaats op het feest van de eerstelingen Sjavoeot, in Jeruzalem. Om 9 uur 's ochtends zijn de discipelen en enkele andere gelovigen bij elkaar, een groep van ongeveer 120 personen, in een ruimte op de berg Zion.
De mensen die vervuld zijn met de Heilige Geest spreken tongentaal, profeteren en verkondingen het Evangelie in allerlei talen. Door alle geluiden wordt een grote menigte aangetrokken.
De ervaring van de uitstorting veroorzaakt verbaasdheid en bewondering.
Petrus neemt het woord en houdt een lange toespraak waarin de opstanding van Jezus centraal staat. Hij legt uit dat al deze gebeurtenissen al voorzegd zijn door de profeet Joël. Hij maant de menigte zich te keren tot Jezus om vergeving van zonden te krijgen. Uit de menigte komt een vraag; "hoe?" Petrus antwoord: "Heb berouw, en laat u dopen in de naam van Jezus Christus tot vergeving van de zonden, en u zult de Heilige Geest ontvangen." Drieduizend mensen geven gehoor aan de oproep en laten zich dezelfde dag nog dopen. Hierdoor wordt de eerste christelijke gemeente gevormd.
In Joël 2:28-30 (Bijbelboek) wordt de bovenstaande geschiedenis voorzegd: "en daarna zal het geschieden, dat Ik Mijn Geest zal uitgieten over alle vlees, en uw zonen en uw dochteren zullen profeteren; uw ouden zullen dromen dromen, uw jongelingen zullen gezichten zien. Ja, ook over de dienstknechten, en over de dienstmaagden, zal Ik in die dagen Mijn Geest uitgieten. En Ik zal wondertekenen geven in den hemel en op de aarde: bloed, en vuur, en rookpilaren (SV)."
Na Jezus' dood op Goede Vrijdag en zijn verrijzenis op Pasen hadden de leerlingen van Jezus nog veertig dagen lang de steun van zijn aanwezigheid gehad. Op de veertigste dag van Pasen (let op: niet de veertigste dag na Pasen) werden de leerlingen door Jezus' Hemelvaart alleen achtergelaten. Wel had hij beloofd dat hij de Geest van God, de Heilige Geest zou sturen die hen geestelijk verder zou leiden en hun de kracht zou geven om getuigen van het evangelie te zijn.
De oorsprong van Pinksteren ligt in de Mozaïsche wetten die aan het volk Israël waren gegeven na hun uittocht uit Egypte. In het Bijbelboek Leviticus, hoofdstuk 23:15-22 staat dat op de vijftigste dag, op de dag na de zevende sabbat vanaf Pesach nieuwe offers voor God moesten worden gebracht, als een soort afsluiting van Pesach. Het feest werd ook wel het 'Wekenfeest' genoemd (Deuteronomium 16:10). Er moesten 'eerstelingen' van de graanoogst en het vee worden geofferd. Voorts moest er een samenkomst worden gehouden en niemand mocht zijn gewone werk doen.
In het christendom werd het Wekenfeest 'Pinksteren' genoemd, naar het Griekse woord 'pentekostos' (= vijftigste). Tijdens het pinksterfeest wordt herdacht dat de Heilige Geest, de derde Persoon van de Allerheiligste Drie-eenheid, neerdaalde uit de hemel op de apostelen en andere aanwezige gelovigen.
De Pinksterdagen hebben in Nederland en België de beste weercijfers van alle feestdagen. Meestal overheersen zon en warmte met Pinksteren, waarvan de uiterste data liggen tussen 11 mei en 14 juni. Gemiddeld is deze periode de zonnigste van het jaar met dagelijks zo'n 7 à 8 uur zon (soms bijna 15 uur) en een middagtemperatuur van 15 à 16 graden aan zee tot 18 à 20 graden in het binnenland. De zonkracht kan tijdens Pinksteren dan ook groot zijn.
Op 43 eerste pinksterdagen sinds 1901 werd het in De Bilt warmer dan 20 graden, waarvan er 14 zomers waren met temperaturen van 25 graden of hoger. Op slechts 16 pinksterdagen was het overdag kouder dan 15 graden.
De laatste tropische Pinksteren (tot 2003) waren in Nederland in 1985, toen op 26 en 27 mei temperaturen zijn gemeten van 27 tot 31 graden. Ook in 1979 was eerste pinksterdag op sommige plaatsen tropisch warm, maar zowel in dat jaar als in 1985 ontaardde de warmte in onweer met plaatselijk tientallen millimeters regen. Zeer warm weer is voor deze tijd van het jaar nog vrij uitzonderlijk en leidt gemakkelijk tot onweer.
Volledig verregende pinksterdagen zijn echter ook uitzonderlijk. De laatste keer gebeurde dat in 1990, toen het op 3 juni langdurig regende en er gemiddeld over het land meer dan 10 millimeter viel. Ook op 19 mei 2001 was het teleurstellend pinksterweer met buien, veel wind en bijzonder lage temperaturen van 13 graden.
De waarschijnlijk slechtste Pinksteren uit de geschiedenis beleefde Nederland in 1860 toen een zware storm met windstoten van meer dan 120 kilometer per uur op 26 en 27 mei enorme schade aanrichtte. In die tijd bestond er nog geen weersverwachting en was zo'n storm een ramp. Die beruchte pinksterstorm bracht toenmalig KNMI-directeur Buys Ballot op de gedachte om stormwaarschuwingen te geven, waardoor Nederland als één van de eerste landen een stormwaarschuwingsdienst kreeg [1].
| Pasen - Hemelvaart - Pinksteren | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
