Anatolië (Turks: Anadolu, Grieks: Ἀνατολία) en Klein-Azië zijn namen voor het schiereiland in het uiterste westen van Azië dat vandaag de dag het Aziatische deel van het land Turkije beslaat. Het grenst in het westen aan Europa, in het noorden aan de Zwarte Zee, in het oosten aan Georgië, Armenië en Iran, in het zuidoosten aan Irak en Syrië, en in het zuiden aan de Middellandse Zee. Het eiland Cyprus ligt ten zuiden ervan. De oppervlakte van Anatolië bedraagt ongeveer 756.000 vierkante kilometer.
De naam Anatolië komt van het Griekse woord voor het rijzen [van de zon] oftewel het oosten. De Romeinen noemden het gebied Asia Minor, afgeleid van Grieks Asia Micra (betekenen beide 'Klein Azië'), waarmee onderscheid gemaakt werd met (de rest van) het grote Azië. Ook wel verkort Asia genoemd. Onder de namen 'Anatolië' en 'Klein-Azië' is het gebied al millennia bekend. Het heeft hoge gebergten en een landklimaat, maar aan de kusten is er ook laagland, waar een mediterraan klimaat heerst.
Op het schiereiland komen regelmatig aardbevingen voor. Dwars door Anatolië loopt een breukensysteem in de richting zuidwest-noordoost. Het systeem vormt de begrenzing van de Arabische plaat in het oosten en de Anatolische/Turkse plaat in het westen. Door de noordwaartse beweging van de Arabische plaat treden er in dit breukgebied vooral horizontale verschuivingen op in de aardkorst, waardoor spanningen worden opgebouwd die zich ontladen in de vorm van aardbevingen.
Het gebied was in het neolithicum reeds bewoond door een volk dat steden bouwde zoals Çatal Hüyük. Er was toen al ontginning van obsidiaan in het Taurusgebergte.
In de loop van duizenden jaren hebben er veel verschillende volkeren en culturen hun invloed uitgeoefend, zoals de Hattiërs, de Hittieten, die er rond 2000 v.Chr. een groot rijk stichtten, de Grieken (veel van de Griekse filosofen woonden in Anatolië), Romeinen, Byzantijnen, Seltsjoeken, Osmanen, Koerden, Kelten (Galaten), Armenen, Arameeërs en Turken. Anatolië wordt ook genoemd als de plaats waar allerlei volken vandaan komen, zoals de Etrusken en de Indo-Europeanen.
| Bronnen, noten en/of referenties: |
|